ตาตุ่มทะเล

เป็นไม้ยืนต้นผลัดใบ ขนาดเล็ก - กลาง สูง 10 - 18 เมตร มียางสีขาว ส่วนมากลำต้นจะตรง มักแตกกิ่งในระดับต่ำ บางครั้งดูคล้ายไม้พุ่ม เปลือกเรียบถึง แตกเป็นร่อง สีน้ำตาลอ่อนหรือน้ำตาลเทา กิ่งอ่อนมีช่องอากาศเล็ก ๆ เด่นชัด รากหายใจแผ่กระจายไปตามผิวดิน

ใบ เป็นใบเดี่ยว เรียงเวียนสลับ รูปรีหรือ รูปไข่แกมรี ถึงรูปไข่กลับ ขนาด 2 - 5 x 4 - 9 เซนติเมตร ปลายใบกลม ถึงเว้าตื้น ๆ หรือเรียวแหลมมน ฐานใบมน ขอบใบหยักเป็นคลื่นเล็กน้อย ใบเกลี้ยงทั้งสองด้าน แผ่นใบนิ่มคล้ายหนัง มีสีเขียวเป็นมัน และจะเปลี่ยนเป็นสีแดงอิฐ เมื่อใบใกล้ร่วง ก้านใบเรียว ยาว 1 - 2.5 เซนติเมตร

ดอก ออกเป็นช่อตามง่ามใบ ดอกแยกเพศอยู่ต่างต้นเป็นช่อเชิงลด ดอกมีขนาดเล็กมาก ติดกันเป็นกระจุก ช่อดอกเพศผู้มีสีเหลืองแกมเขียว ยาว 5 - 10 เซนติเมตร ช่อดอกเพศเมียสั้น 2 - 3 เซนติเมตร

ผล เป็นแบบผลแห้งแตก มี 3 พู รูปเกือบกลม ขนาด 0.5 - 0.7 x 0.3 - 0.4 เซนติเมตร ด้านแนวนอนยาวกว่าแนวตั้ง ผลเกลี้ยง สีเขียวถึงน้ำตาลเข้ม เมล็ดเกือบกลม สีดำออกดอกผลเดือนพฤษภาคม – พฤศจิกายน

พบทั่วไปในป่าชายเลน ตามริมแม่น้ำที่พื้นที่สูง ดินเหนียวปนทรายค่อนข้างแข็งและน้ำท่วมถึงเมื่อน้ำขึ้นสูง ยางของไม้ตาตุ่มทะเลมีพิษ หากเข้าตาอาจจะทำให้ตาบอดได้ หรือหากกินเข้าไปจะทำให้ท้องเสียอย่างรุนแรง หรือหากยางนี้ถูกตามผิวหนังอาจจะทำให้เกิดอาการเป็นผื่นคัน หรือบวมได้

สรรพคุณ รักษาโรคโลน โรคท้องผูก สังคัง โรคเรื้อน ช่วยในการขับลม ขับเสมหะ ริดสีดวงทวาร ช่วยรักษาอาการชัก ตัวเกร็ง มือเกร็ง (ลมบ้าหมู) แก้บิด แก้คัน

วิธีการปรุงยา 

ยาง นำน้ำดื่ม 1 แก้วเต็มผสมกับยางตาตุ่ม 3 หยด คนให้เข้ากันแล้วดื่ม แก้โรคท้องผูก

ยาง ใช้ทาบริเวณที่เป็นโลน สังคัง

ใบสด เคี้ยวกินสด ๆ แก้ลมชัก แก้ลมบ้าหมู

ใบ ต้มน้ำดื่มแทนน้ำชา เพื่อการลดน้ำหนัก แก้ปวดเมื่อย

ใบและราก รับประทานเป็นฝาดสมาน แก้บิด แก้ไข้ ขับเหงื่อ 

เนื้อไม้ ควันที่เกิดจากการเผาไม้ตาตุ่มใช้รักษาโรคเรื้อนได้ดี

แก่น ปรุงเป็นยา ต้ม ฝนกับน้ำปูนใส รับประทานแก้ถ่ายได้อย่างฉับพลัน แก้อหิวาตกโรค เป็นยาสมาน และแก้ไข้ ขับลม กัดเสมหะ แก้อักเสบ

ราก เอามาฝนทาแก้คัน